Voorzitter,

Vandaag bespreken we de begroting van het ministerie van Veiligheid en Justitie. Een paar weken geleden is het regeerakkoord van het nieuwe kabinet gepresenteerd. Uitzonderlijk hierbij is niet alleen de nivellering en de beperking van de hypotheekrenteaftrek, maar ook dat beide bewindspersonen op hun post zijn gebleven. Dat maakt het nog makkelijker om eens flink van leer te trekken.

Laat ik beginnen met de opmerkingen die beide bewindspersonen op maandagavond hebben gemaakt na de presentatie van het kabinet Rutte II. Op de vraag aan de staatssecretaris wat er op zijn terrein verandert waar hij zich het meeste op verheugt antwoordde hij: de kansspelen, het legaliseren van internetgokken en dat de Ne-derlandse Staat de handen gaat aftrekken van Holland Casino. Dat de Nederlandse Staat graag gokt, is inmiddels algemeen bekend. Kijk maar eens naar alle belastingcenten die op Griekenland worden ingezet. Maar waar is de ferme taal over de slachtoffers gebleven? Hoorden we Rutte bij de presentatie van het vorige kabinet nog zeggen: als u er in slaagt om een inbreker met een paar ferme tikken uw woning uit te krijgen, dan gaat de inbreker mee naar het politiebureau en niet u. Ferme taal die in het huidige regeerakkoord niet meer is terug te vinden. Ik kom zo terug op dit onderwerp.

De minister zei tijdens genoemde presentatie het volgende: “ik kan een aantal dingen doorzetten voor de veiligheid van ons land en de bescherming van de rechtsstaat.” Mooie woorden, maar in tegenspraak met wat de minister heeft laten zien. Een aantal voorbeelden. Het kraken van een woning is inmiddels vanaf dag 1 een strafbaar feit. Een eigenaar van een woning hoeft daardoor niet meer bang te zijn dat zijn woning wordt bezet door mensen die, laat ik het zo zeggen, niet al te voorzichtig met de woning omgaan. Een belangrijk wetsartikel in een economisch zware tijd waar vele hardwerkende Nederlanders geconfronteerd worden met het feit dat ze hun oude woning niet verkocht krijgen terwijl ze al verhuisd zijn. De minister buigt echter voor het EHRM dat heeft bepaald dat ook krakers een huisrecht hebben. De minister gaat daarmee tegen ons Wetboek van Strafrecht en dus tegen de beginselen van de rechtsstaat in.

Tweede voorbeeld: deze minister is voor een Europees Openbaar Ministerie. Een orgaan binnen de EU dat zelf gaat bepalen welke strafbare feiten het gaat vervolgen. Op dit moment is het ‘slechts’ beperkt tot fraude met Europese subsidies, maar de regelzucht van Brussel is inmiddels legendarisch. Brussel bemoeide zich zelfs met onze gloeilampen. Natuurlijk is het Europees Openbaar Ministerie een begin van een Europees strafrecht. En zelfs als dat niet zo zou zijn, dan nog is een Europees Openbaar Ministerie volstrekt onwenselijk. De Europese officier van justitie kan namelijk bepalen dat in Nederland fraude met subsidies wordt opgespoord en vervolgd. Nederland moet hiervoor de al zwaar belaste politiecapaciteit inzetten. Kort gezegd gaat Brussel dus bepalen dat het vervolgen van fraude belangrijker is dan het oplossen van ernstige misdrijven zoals moord, doodslag, verkrachting en kinderporno. En dat allemaal met goedvinden van onze minister.

En een laatste voorbeeld: onlangs bleek dat opgelegde taakstraffen kunnen worden afgekocht. Onderzoek leverde vervolgens op dat de Inspectie voor de sanctietoepassing al in 2006 naar aanleiding van een ander incident het volgende concludeerde: er is een groot risico dat justitiabelen formeel onder reclasseringstoezicht staan, waar feitelijk geen uitvoering aan wordt gegeven. Voorzitter, opgelegde straffen en voorwaarden moeten worden uitgevoerd, anders ondermijnt dat de rechtsstaat. Graag een reactie van de staatssecretaris wat hij hier aan gaat doen. Wellicht ten overvloe-de: afschaffen van de taakstraf als hoofdstraf mag natuurlijk ook.

De Inspectie voor de sanctietoepassing oordeelde in 2006 ook dat de organisaties in de strafrechtketen niet op elkaar aansluiten. Inmiddels verbaast dat niemand meer. Nog niet zo lang geleden heeft de Algemene Rekenkamer ook aangetoond dat er veel mis gaat in de strafrechtketen, ofwel de procedures vanaf de aangifte tot en met de bestraffing. Uitstroom van zaken in het traject van de politie naar het Openbaar Ministerie kan bijvoorbeeld niet verantwoord worden. Plat gezegd: zaken zijn gewoon kwijt. Veroordeelde criminelen ontlopen hun straf en boetes worden niet geïncasseerd. Dan heb ik het niet over de boetes die voortvloeien uit de trajectcontroles op de A2. De minister heeft dat zelf aan den lijve ondervonden. Er valt winst te behalen met sluitende ict-systemen bij zowel de politie als bij het Openbaar Ministerie. De minister zag het oordeel van de Rekenkamer als bevestiging van de noodzaak om de prestaties in de strafrechtketen te verbeteren en kondigde aanvullende maatregelen aan. Wat schetst nu de verbazing: vanaf 2014 wordt er structureel bezuinigd op de strafrechtketen. In 2014 € 30 miljoen en met ingang van 2015 € 60 miljoen per jaar. Hoe gaat de minister de aangekondigde verbetering van de strafrechtketen nu realiseren? Graag een reactie.

Voorzitter,

Terug naar de slachtoffers. Beide bewindspersonen benadrukken telkens dat de overheid staat voor de slachtoffers. Maar is dat wel zo? Zoals eerder al is opgemerkt, is de ‘topprioriteit’ van de bescherming van een heldhaftig slachtoffer verdwenen. Hier zegt de minister niet meer over: “zo gaan we het doen!”. De staatssecretaris wil het spreekrecht van slachtoffers uitbreiden. Maar dit gaat over slachtoffers die het geen probleem vinden om bij de dader bekend te zijn. Er wordt niet gedacht aan slachtoffers of getuigen die helemaal niet bij de dader bekend willen zijn. Die bang zijn voor represailles of die andere, doorslaggevende redenen hebben om niet met naam en toenaam in de processtukken te staan. Wat vinden de bewindspersonen er van om de slachtoffers voortaan met alleen de initialen in de processtukken op te nemen? Want, waarom worden verdachten wel alleen met de initialen genoemd, maar de slachtoffers niet? Overigens dient de media zich hier dan ook aan te hou-den: alleen de initialen. Graag een reactie van de bewindspersonen: gaan zij dit (wettelijk) regelen? Zo nee, dan overweeg ik een motie op dit punt.

Een ander punt met betrekking tot de ouders van minderjarige slachtoffers. Nu is het zo dat het slachtoffer vergoeding van de geleden schade kan vorderen van de dader. Dit geldt niet voor de ouders van een minderjarig slachtoffer. De door hen geleden schade kunnen zij in het strafproces niet vorderen van de dader. Op verzoek van advocaat mr. Drost heeft de staatssecretaris toegezegd deze leemte in de wet te gaan opvullen. Graag hoor ik hiervan de bevestiging en op welke termijn de Kamer een wetsvoorstel ter zake tegemoet kan zien.

In het verlengde van de bescherming van de slachtoffers wil ik maar weer eens de verschijningsplicht van de verdachten van ernstige zeden- en geweldsmisdrijven on-der de aandacht brengen waar de PVV een groot voorstander van is (motie). Nog niet zo lang geleden heb ik tijdens een Vragenuurtje vragen gesteld aan de staatssecretaris over een veroordeelde pedoseksueel die kans zag naar het buitenland te vluchten, omdat hij de uitspraak in zijn proces in vrijheid mocht afwachten. De staats-secretaris vond een verschijningsplicht geen zinvolle maatregel. Wat de staatssecre-taris wel zinvol vindt, en dat vinden we ook terug in het regeerakkoord, is dat verdachten na een veroordeling in een aantal gevallen meteen de straf moeten gaan uitzitten in de gevangenis, ongeacht of ze hoger beroep hebben aangetekend. Twee opmerkingen hierover: denkt de staatssecretaris nu echt dat verdachten dan nog ter zitting zullen verschijnen? Gokje wagen? Ten tweede: volgens de Orde van Advocaten is dit in strijd met de rechtsorde, dus een mooie vraag aan de minister om daar even op te reageren, gezien zijn beschermende rol jegens de rechtsstaat.

Voorzitter,

Het voorgaande was een korte bloemlezing over wat beide bewindspersonen NIET doen, of tot op heden niet hebben gedaan. Inkeer is natuurlijk altijd mogelijk en laat ik dat met een aantal voorbeelden onderbouwen. Beide bewindspersonen waren voor-heen nog van mening dat geen behoefte bestaat aan het in rekening brengen van een eigen bijdrage aan gedetineerden, dat de kosten van het strafproces niet ver-haald hoeven te worden op de daders en dat de rechter niet ieder feit apart naar behoren kon bestraffen als de dader meerdere misdrijven had gepleegd. Diverse keren heeft de PVV om die maatregelen verzocht. Nu staat het gewoon in het regeerakkoord! Ik ben dus heel benieuwd of en zo ja, hoe de bewindspersonen deze aangekondigde maatregelen gaan uitvoeren. Ofwel de vraag aan de minister HOE gaat u het doen, waarbij ik nu al, via u voorzitter, opmerk dat het antwoord: ZO gaan we het doen, volstrekt onvoldoende vind. Graag dus een inhoudelijke reactie van de be-windspersonen hoe ze deze PVV-plannen gaan uitvoeren. Als deze broodnodige maatregelen op korte termijn worden ingevoerd, dan is dat in het belang van iedere burger en heeft de PVV daar dan toch maar mooi de voorzet toe gegeven.

Waar ik ook, via u voorzitter, graag een opmerking over wil maken, of mijn verbazing over wil uitspreken, is dat gedetineerden volgens het regeerakkoord vervroegde vrijlating kunnen verdienen. Volkert van der Graaf kan dus vervroegd vrijkomen als hij zich gedraagt in de bajes. Geheel in strijd met wat minister-president Rutte hierover eerder heeft gezegd en ik citeer: ”de dader van zo’n vreselijke daad moet zijn straf uitzitten. Als de regels in Nederland zo’n verlof wel mogelijk maken, dan moeten de regels worden aangepast.” Vraag aan de bewindspersonen: staat u nu voor de slachtoffers of voor de daders? Gaat u dit onzinnige idee terugdraaien?

Voorzitter,

Dan het gevangeniswezen. In deze tijden van bezuinigen moet iedereen de broek-riem aanhalen en het gevangeniswezen hoort daarop geen uitzondering te zijn (€ 90 miljoen in 2013). Het lijkt er op dat het kabinet dit wil bereiken door 11 van de 29 ge-vangenissen te sluiten, veel personeel werkeloos te maken en ook nog eens 800 gevangenen de vrijheid in te bezuinigen (weliswaar met enkelband). Van team 'ruig, ruiger, ruigst' is niets meer over. Staatssecretaris Teeven blijkt zonder de PVV niet meer dan een softie. En niet in de laatste plaats een vreemde maatregel gezien het feit dat veroordeelden die tot 2 jaar gevangenisstraf zijn veroordeeld, volgens dit kabinet meteen de gevangenis in moeten, ondanks het aantekenen van hoger beroep. Ofwel: onherroepelijk veroordeelden gaan met een enkelbandje naar huis; niet onherroepelijk veroordeelden moeten alvast gaan zitten. Snapt u het nog?

Laat ik geheel in de traditie een idee aandragen. Het idee van de PVV is bezuinigen op het gevangeniswezen door versobering. Goed personeel moet niet op straat komen te staan en gevangenen moeten niet profiteren van bezuinigingen. De verouderde Penitentiaire Beginselenwet is aan een fikse ‘herziening’ toe. Zo hebben gede-tineerden recht op onderwijs (art. 48 lid 1 PBW), is er een regeling voor de studiekos-ten (art. 48 lid 4 PBW), recht op sporten (art. 48 lid 2 PBW) en recht op recreatie en dagelijks verblijf in de buitenlucht. Er bestaat zelfs zoiets als een opleiding voor het gevangenispersoneel met de titel: motiverende bejegening gedetineerden

Voorzitter,

Ouderen in onze verzorgingstehuizen moeten betalen om een keertje de buitenlucht te mogen zien, maar gedetineerden hebben recht op een uur luchten per dag en een motiverende bejegening!? De PVV zegt: schrap al deze basisrechten. Gedetineerden hebben geen privileges en moeten (letterlijk) hun natje en hun droogje verdienen. Om er voor te zorgen dat werken in de gevangenis ook wordt beloond, moet daarnaast het storten van geld door derden aan gedetineerden worden voorkomen. Graag een bevestiging van de staatssecretaris dat hij die regel niet gaat beperken, maar gaat schrappen.

De PVV vraagt dus of de staatssecretaris bereid is de Penitentiaire Beginselenwet te herzien en daarin de artikelen mee te nemen die ik zojuist heb genoemd. Zo niet, dan zal ik in de tweede termijn met een aantal moties komen. In ieder geval één motie waarvan de staatssecretaris de inhoud kan raden, want hij heeft deze in het verleden zelf ingediend. De ronkende teksten die hij in een spoeddebat daarover in 2009 hanteerde, zal ik hem besparen.

In het verlengde van het gevangeniswezen en met verwijzing naar de actualiteit van het afgelopen weekend, waar een 19-jarige gedetineerde op proefverlof het op een lopen zette en NS-personeel mishandelde, het volgende. Het is geen geheim dat de PVV geen voorstander is van onbeveiligd proefverlof. Meerdere malen is verzocht om op zijn minst een beveiliger met de begeleider mee te laten gaan. In economisch moeilijke tijden zal dit wel te duur zijn en daarom de vraag aan de staatssecretaris: hoe denkt u over het aanbrengen van een zogenoemde broekstok? Dan is het voor de gedetineerde fysiek onmogelijk om te vluchten. Vanzelfsprekend is het en-en: dus een begeleider en de broekstok.

Voorzitter,

Een ander punt. Inmiddels staat vast dat criminelen zich bij de politie melden als er beelden van hen op internet of op billboards wordt geplaatst. Helaas houden rechters bij het opleggen van een straf rekening met deze schending van de privacy (1). Het recht op privacy kan echter worden beperkt. Dit moet dat wel wettelijk geregeld worden (2). Het tonen van foto’s en videobeelden van verdachten in het kader van de opsporing vindt de PVV juist een goed en effectief middel. Dat het werkt is nu ook gebleken. De overvallers en moordenaar van de juwelier in Den Haag zijn hierdoor gepakt. Ook vele geweldplegers die tekeer gingen in de gemeente Haren tijdens Project X hebben zich gemeld bij de politie nadat beelden waren geopenbaard. Daar-naast heeft het een afschrikwekkend en daarmee preventief effect. De PVV stelt dan ook voor om in titel IVA van het Wetboek van Strafvordering (bijzondere opsporings-bevoegdheden) een artikel op te nemen waarbij dit opsporingsmiddel toegestaan is in geval van verdenking van een misdrijf waar 4 jaar of meer gevangenisstraf op staat. Zodra de gezochte personen zijn gepakt, moeten de foto’s direct worden verwijderd. Is de minister bereid hierin te voorzien? Zo niet, dan overweeg ik een motie.

Voorzitter,

Beide bewindspersonen staan voor grote uitdagingen. Zeker nu de coalitiepartner heeft gezegd dat het roer om moet bij Justitie, nadat het regeerakkoord is gesloten. Met zo’n vriend heb je geen vijand meer nodig. De PVV is daarom heel benieuwd wat er van de beloftes in het regeerakkoord zal overblijven. Vanzelfsprekend zal ik dat goed in de gaten blijven houden. Mensen die denken dat de tijd van de PVV voorbij is, rekenen zich te snel rijk.